Беларуская мова сёння: чым яна прыцягвае беларусаў і паліглотаў з замежжа?

21.02.2017 - 13:21

Багаты лексікон, унікальная гісторыя і цікавыя факты заўсёды прыцягвалі ўвагу да беларускай мовы як саміх беларусаў, так і паліглотаў з-за мяжы. Уявіце, наша мова мае адразу тры алфавіта – кірыліцу, лацінку і арабскую вязь. Першы з'явіўся адначасова са старабеларускай мовай і сёння застаецца самым папулярным алфавітам. Арабская вязь з'явілася ў 16 стагоддзі, калі татары, пераняўшы беларускае прыслоўе, пакінулі звыклыя для сябе літары. А вось лацінкай карысталіся ў Вялікім княстве Літоўскім. Так, свой знакаміты зварот да сялян  «Не пакідайце ж мовы нашай беларускай, каб не ўмёрлі» Францішак Багушэвіч пісаў лацінскімі літарамі.

Вытрымаўшы ўсе выпрабаванні часам, беларуская мова ўжо ў канцы 19-га стагоддзя, нібы, птушка фенікс адрадзілася. А ў 20 і зусім стала ўжывацца ў  газетах, кнігах, навуковых працах і дакументах. Захавалася і галоўная яе каштоўнасць – жавая народная гаворка.

Жывая народная гаворка – верная захавальніца мовы. Аднак дзяржаўнай яна становіцца толькі дзякуючы наяўнасці літаратурнай формы. Вялікі ўклад у яе развіццё ўнеслі славутыя беларускія песняры – Янку Купалу, Якубу Коласу і Максіму Багдановічу. Мова класікаў ўжо сёння стала роднай для мільёнаў людзей.

Народная гаворка перайшла ў творы вялікіх беларускіх песняроў. Так, любімая многімі п'еса «Паўлінка» напісана на жывой і каларытнай мове. А асобныя словы адразу нагадваюць нам пэўных герояў. Напрыклад, цётка Агата запомнілася нам дзякуючы свайму любімаму выразу «тудэма-сюдэма».

Гэтым летам будзем адзначаць  135-годдзе з дня нараджэння Купалы. Чытаць класіка ў 2017 будуць па ўсім свеце. А мы яшчэ раз успомнім - неверагодна вобразную і меладычную мову Купалы, якая сапраўды з’яўляецца скарбам для нашай культуры. Першы народны паэт Беларусі ў родным слове мог з лёгкость зарыфмаваць шум ветру ці шоргат лісця.

«Хто забыў сваіх продкаў – сябе губляе. Хто забыў сваю мову – ўсё згубіў». Гэта наказ свайму народу пакінуў яшчэ адзін класік нашай літаратуры Уладзімір Караткевіч. Пра тое, наколькі выконваюць загад пісьменніка сучасныя беларусы, красамоўна кажуць лічбы. Беларускую мову сёння лічаць роднай больш за пяць мільёнаў чалавек. А значыць, наша мова, як і некалькі стагоддзяў таму, працягвае гучаць на роднай зямлі.

Люди в материале: Галіна Варонава
Loading...


Суши онлайн. Праздник национальных культур в Витебске проходит в новом формате



Новости Беларуси. «Искусство не имеет границ». Праздник национальных культур проходит в Витебске, сообщили в программе Новости «24 часа» на СТВ.



В условиях пандемии формат проекта пришлось изменить: из реальной жизни он перешёл в виртуальную. Онлайн-встречи уже прошли с представителями Индии и Китая.

О своей культуре рассказали и белорусские кореянки Ольга Ким и Галина Цой. Общение со зрителями получилось душевным и со вкусом. В эфире девушки приготовили национальные блюда.

Ольга Ким, представительница Ассоциации белорусских корейцев:
Хотим показать какие-то особенности корейской кухни, потому что она действительно очень сильно отличается от белорусской. И она очень необычная, колоритная. Хотим, чтобы белорусы попробовали, насколько это просто, насколько это вкусно. И, вообще, разнообразить меню. 

Галина Цой, представительница Ассоциации белорусских корейцев:
Я знаю, что у молодежи сейчас очень популярна корейская культура, но они больше интересуются кей-поп, современными. А ещё есть такая Корея – традиционная, вот с такими костюмами традиционными, многовековыми.



В ближайшее время зрителей ждёт встреча с представителями Украины. Они обещают научить белорусов исполнять народные песни.