Коссовский дворец и «белорусский Колизей»: что ещё посмотреть туристам в Брестской области

12.12.2019 - 11:21

Не за горами новогодние каникулы, а, значит, самое время отправиться в путешествие по малой родине. Сегодня в нашем объективе Брестчина – родина белорусского Деда Мороза и Тадеуша Костюшко. Сын земли белорусской, национальный герой Польши и Америки, почетный гражданин Франции родился рядом с Коссово в феврале 1746 года.

Ольга Пархута, старший научный сотрудник ГУК «Мемориальный музей-усадьба имени Т. Костюшко»:
Он сражался, чтобы не было третьего раздела Речи Посполитой. Во Франции он строил школы для бедных детей. На территории Америки он прославился как лучший фортификационный инженер. По его проекту была сооружена крепость Вест-Пойнт на реке Гудзон, благодаря которой Америка одержала победу в решающей битве. В итоге стала независимой республикой.

Во время Великой Отечественной войны родовая усадьба сгорела. Но в 2004 году на ее месте возродили музей по литографиям Михаила Кулеши и Наполеона Орды.

В двух шагах от музея возвышается жемчужина неоготики, рыцарская греза Коссовский дворец. Реставрация еще идет, но в белом зале уже проводят экскурсии.

Наталья Жукович, музейный смотритель ГУК «Мемориальный музей-усадьба имени Т. Костюшко»:
Дворец был построен в 1838 году по проекту польского архитектора Франтишка Ящолда. Это дворец Пусловских. Пусловский был очень богатым человеком, у него были бумажная, ковровая, суконная фабрики, скипидарный завод.

Сад с фонтанами и сотня эксклюзивных залов. В розовом и голубом наводили марафет и слушали музыку. В бальном под каблучками элиты сверкал стеклянный пол, где плавали золотые рыбки. В черный мраморный зал дамам был вход воспрещен. Здесь джентльмены играли в азартные игры и пускали облака дыма. По иронии судьбы наследник проиграл шедевр в карты. Во время Первой мировой усадьбу разграбили, а в 1944 году, при наступлении, партизаны ее подожгли.

Наталья Жукович:
Во дворце планируется конференц-зал, бальный зал, зал бракосочетания, в одном крыле будет открыта гостиница, а во втором кафе-ресторан.

Согласно легенде, из Коссово был подземный ход в Ружанский замок. Причем такой огромный, что можно было доехать на лошади. Но история «белорусского Колизея» началась гораздо раньше. В 1602 по инициативе канцлера ВКЛ Льва Сапеги появился замок оборонного типа. Здесь была казна и хранили важные документы. Но война со шведами оставила от родовой резиденции лишь руины.

Елена Полещук, младший научный сотрудник ГУК «Ружанский дворцовый комплекс рода Сапег»:
Тут и классицизм, и элементы барокко, и рококо. В 1780-90 годах уже продолжилось строительство на основе руин замка, который был разбит в 1703 году архитектором из Саксонии Яном Самуэлем Беккером, которого пригласил сюда Александр Сапега.

Одно упоминание о золототканых шпалерах окунает в дворцовую жизнь. Здесь смотрели спектакли в театре и проводили часы напролет в картинной галерее и библиотеки. Эта кирпичная кладка помнит короля Речи Посполитой Августа Понятовского и многих высоких особ.

Елена Полещук:
К воротам замка выходили Сапеги, встречали гостей фамильной реликвией чашей «Иван», которая была вырезана из цельного куска черного горного хрусталя, вмещала в себя один горнец вина. Причем существует мнение, что кубки «Иван» и «Иваниха» подарил Иван Грозный.

Совершить путешествие в прошлое и совместить приятное с полезным можно вместе с санаторием «Ружанский». Автобусные экскурсии с местными гидами откроют для вас малую родину с другой стороны.

Loading...


Вырошчваў баравікі і жыў побач з дзвумя Лысымі гарамі. Цікавыя факты пра Францішка Багушэвіча



Салідны адвакат, глыбокі журналіст, змагар за нацыянальнае адраджэнне. Усё гэта Францішак Багушэвіч, ён жа Мацей Бурачок.

Таццяна Ушылава, вядучы метадыст Дзяржаўнага музея гісторыі беларускай літаратуры:
«Дудка беларуская» пачынаецца са звароту да нас, нават у XXI стагоддзі: «Не пакідайце мовы нашай, беларускай, каб не ўмерлі». Ён кажа,што на старабеларускай мове былі напісаныя старадаўнія кнігі. Магчыма,ён узгадвае пра статуты ВКЛ. Таму, безумоўна, калі чалавек адукаваны, ён разумее, што гэта не мужыцкая мова.  

Родную  мову паэт называў «адзеннем для душы»! Такую пазіцыю зусім не падзяляла шляхетная  сям'я, якая з часоў ВКЛ займала высокія пасады.  

Таццяна Ушылава:
Сям'я магла называць не вельмі прыгожым словам,магчыма, свайго бацьку – халапаманам. Таму што яны не разумелі, чаму бацька размаўляе з простымі людзьмі.

Прычым, інтарэсы мужыкоў абараняў бясплатна! Нават, калi ў сям’і не хапала грошай. Часам, перасаджваўся на лаву падсудных, каб падтрымаць сваіх. Сілы быць вышэй за грамадства надавалі родныя Кушляны. Яшчэ ў 1749 годзе прапрадзед  Антось  купіў тут дом, пра які сёння нагадвае толькі падмурак.

Алена Бобіна, метадыст па ахове гісторыка-культурнай спадчыны ДУК «Смаргонскі раённы цэнтр культуры»:
Сядзіба беларускага паэта такая, якой мы бачым яе сёння, была пабудавана ў 1896 годзе пад кіраўніцтвам самаго паэта. І ўвасабляла сабой такі погляд Францішка на тое, як павінен выглядаць дом вясковага інтэлігента. У 1990 годзе тут была адкрыта музейная экспазіцыя.

Тут бегалі маленькія ножкі Францішка. Прайшло яго юнацтва. А потым была Віленская гімназія, паўстанне 1863-га і, як вынік, 20 гадоў далёка ад Радзімы. Юрыдычную адукацыю юнак атрымаў у Нежынскім ліцэі і да амністыі Аляксандра ІІІ працаваў судовым следчым ва Украіне і ў Вільні.

Таццяна Ушылава:
Калі б не Францішак Багушэвіч, невядома, з'явіліся б Янка Купала і Якуб Колас. Таму што менавіта ён у XIX стагоддзі, нягледзячы на ​​щсе тыя акаличнасци, на забарону беларускай мовы, робіць і пры жыцці выпускае першы зборнік «Дудка беларуская», потым «Смык беларускі» і сваю прозу «Тралялёначку». астатнія тры выйшлі пасля яго смерці

Нацыянальнага героя памятае гэты магутны вяз. Ужо ў сталым узросце Францішак Багушэвіч пачынае працу над слоўнікам беларускай мовы. Новыя слоўцы запісваў на паперках і складаў у скрыню! Шкада, каштоўны матэрыял не захаваў час. Затое Цётка выдала «Скрыпачку беларускую  Мацея Бурачка».

Таццяна Ушылава:
Кожны знойдзе нешта для сябе. Гэта і сатырычнае, дзе чорт не зможа там бабу, пашле, напрыклад. То бок Францішак Багушэвіч – гэта не толькі пра салян. Гэта, сапраўды, паўнавартасны пісьменнік Беларусі.

Паэт быў вельмі гаспадарілівы. На 300 гектарах была свая пасека, ён нават вырошчваў баравікі. Для сваіх сельскіх сяброў Багушэвіч нават рабіў сахі і сустракаў іх у сядзібе ў простай свiтцы.

Любiў лес, паляванне і больш за ўсё – Кушляны. У гэтым кутку смаргонскай зямлі асаблiва адчуваецца сувязь з продкамі і спакойна на душы.

Аляксандр Жамойцiн, загадчык музея-сядзiбы Францішка Багушэвіча «Кушляны»:
На адлегласці трох кіламетраў дзве Лысыя гары. Месцы, якія на славянскіх землях вызначаюцца, як месцы сілы і як першабытныя храмы. Значэнне творчасці Багушэвіча, какбеларуская культура, беларускае слова стала праўдай для ўсіх астатніх людзей на свеце.