До полуночи девушки наедались солёного и ни с кем не разговаривали. Как гадали наши предки на Коляды

10.01.2019 - 10:21

Заставацца ў дзеўках або чакаць сватоў?! На Калядкі дзяўчаты маглі даведацца пра свой лёс. Каталікі – з 24 снежня па 6 студзеня, праваслаўныя – з 7 па 14 студзеня.

Аляксей Друпаў, навуковы супрацоўнiк Беларускага дзяржаўнага музея народнай архітэктуры і побыту:
У ноч, у поўнач трэба было выставіць два люстэркі, між імі запаліць свечку, глядзець туды і, можа быць, паміж гэтымі люстэркамі можна пабачыць твар свайго суджанага. Вось гэтыя люстэркі былі парталам, адкрытай дзвер'ю іншага свету, каб ніякая нечысць адтуль не вылезла. Калі з'являлася, прыкрыць, каб партал закрыць, каб нішто дрэннае да нас не трапіла, не вылезла.

Капалі ў ваду воск і глядзелі на абрысы, калі там нешта рванае, не вельмі добрае, то не прадвесціла жаніцьбу. Лепш за ўсё было, калі атрымалася калечка.

Дзяўчаты даведваліся імя будучага мужа ў першага хлопца, якога сустракалі на вуліцы. Увечары падыходзілі да вокнаў і ўважліва прыслухоўваліся. Калі людзі казалі: «Давай, хутчэй, пара», – вяселле не за гарамі. Калі: «Пачакай, не спяшайся, не рабі», – быць увесь год адной. Прадказвалі будучыню і жывёлы. Чый блін сабака з'есці першым або чы` збожжа певень склюе, тая хутчэй і надзене фату.

Палiна Курановiч, малодшы навуковы супрацоўнiк Беларускага дзяржаўнага музея народнай архітэктуры і побыту:
Можна было хапаць дровы. Як можна больш іх хапалі, выбягалі і лічылі, колькі схапіла дроў дзяўчына. Цотная колькасць азначала – выйдзе замуж у гэтым годзе, няцотнае не выйдзе.

Да поўначы дзяўчыны спецыяльна наядаліся салёнага і ні з кім не размаўлялі. Бралі кубак з вадой, прасілі суджанага напаіць і хавалі посуд пад ложак. Або клалі на шклянку трысціну і прасілі перавесці праз масток, і ў сне павінен быў прыйсці той самы рыцар.

А вось якім ён будзе, даведваліся па сваіх паясах. Падвешвалі ў хаце і на выцягнутай руцэ адпускалі. Калі хістаецца – гора-п'яніца, круціцца – будзе працавiты, вяртаецца назад – абдыме і больш не адпусціць.

Аляксей Друпаў:
Дзяўчаты бралі пэўную колькасць розных прадметаў і хавалі іх ці ў хустку, ці ў нейкую скрынку. Калі выцягвала ляльку – альбо да хлопца, які ўжо мае дзіцёнка, ці сама ажэніцца ўжо пасля таго, як нагуляе дзіця.

Калі выцягвала люстэрка, то лічылася, што хлопец будзе франт, будзе любавацца сабой, будзе больш фарсіць, а на жонку асабліва ўвагі не звяртаць.

Калі выцягвала хлеб або манету, гэта значыла, што будзе заможны.

Палiна Курановiч:
Лапці кідалі праз спіну і глядзелі, як ападзе гэты лапаць. Калі ён перавернецца ўніз, то замуж дзяўчына не выйдзе, а калі ён вярнецца, як правільна, і носам паказваў, адкуль чакаць сватоў для дзяўчыны, якая хутка выйдзе замуж у наступным годзе.

Не выпусціце свой шанец паваражыць на Калядкі, нашы продкі ведалі ў гэтым толк.



Заглянули в корчму и попробовали национальные блюда. Как в Музее народной архитектуры и быта прошел обряд «Зажинки»



Новости Беларуси. В Музее народной архитектуры и быта провели старинный земледельческий обряд – «Зажинки», сообщили в программе Новости «24 часа» на СТВ.

Срезание первого снопа символизирует начало жатвы. Четкой даты у «Зажинок» не было. Все зависело от погоды. Люди верили, что обряд поможет собрать хороший урожай. Не только сотрудники музея поддержали традицию предков.

К «Зажинкам» присоединились посетители музея и жители деревни Озерцо. Все желающие смогли самостоятельно срезать первые колосья и забрать их на память. Народный обычай сопровождали белорусские песни и танцы.

Мы приехали из города Химки Московской области. О событии узнали на сайте музея. Мы уже во второй раз приезжаем в Беларусь. В прошлый раз не удалось попасть в этот музей. А в этом году так удачно совпало. Выбрали день, решили посмотреть, приобщиться к традициям.



Мне очень понравилось в музее, я даже срезала свои собственные колоски.

Полина Куранович, заведующая культурно-образовательным отделом Белорусского государственного музея архитектуры и быта:
Колькі вёсак, столькі ў кожнай свае святы і абрады. Усё паказать немагчыма. Безумоўна, галоўнае было зжаць першы сноп, які называўся «гаспадар». Вось гэты сноп прыносіўся ў хату. Я думаю ў кожнай гаспадыні, у кожнага гаспадара будзе добры ўраджай і добрае жыццё.   

Гости также смогли заглянуть в белорусскую корчму и попробовать национальные блюда, а также приобрети сувениры от народных мастеров. Уже в конце августа музей подготовит специальную программу для празднования «Дожинок».