Як рабілі валёнкі дрыбінскія шапавалы? Паказваем працэс

07.02.2019 - 10:44

Воўна, гарачая вада і сіла. Валянцін Зюлiкаў робiць валёнкі з душой, быццам месіць цеста на каравай. Тэхнiку пераняў ад дзядоў і прадзедаў. Шапавалы на Дрыбіншчыне з'явіліся яшчэ ў XVIII стагоддзі. Па адной з версій, мясцовы пан Ціханавецкi адправіў сялян вучыцца рамяству ў Ніжагародскую губернію. Так з'явіліся майстры. Пасля палявых работ яны хадзілі ад вёскі да вёскі, у Расію і Літву, і прапаноўвалі свае паслугі.

Жанна Клімава, дырэктар ДУК «Дрыбінскі раённы гісторыка-этнаграфічны музей»:
Один шаповал по фамилии Шарловский дошёл даже до Америки и каждый год своей семье высылал до 300 рублей. Шаповалы также делали брыли, шапки, которые были по форме похожи на соломенные брыли, также мастера валяли и рукавицы.

Ніна Трафімаўна здабывала воўну ў Віцебскай і Смаленскай абласцях. Два мяшкі па 30 кг і ўсё на сваіх плячах. А па начах разам з мужам валілі. За тыдзень рабілі па 10 пар. На базары валёнкі Зюлiкавых скуплялі, як гарачыя піражкі.

Уладзімір Зюлікаў, шапавал:
У Мажайску рабілі валёнкі, яны называліся катанкі, з кіслатой.

Ніна Зюлікава, шапавал:
Зусім не падобныя на нашы, нашы мякенькія, на адной вадзіцы валяюцца.

Валянцін Зюлікаў, шапавал:
Шерсть должна быть немытая, чтобы там присутствовал пот, жир, ланолин и вот на этой основе изготавливается.

Машына з'явілася ў сям'і шапавалаў 10 гадоў таму. А раней, каб прычасаць воўну, Валянцін з жонкай намотвалі па 700 км у Глыбокае. Бацькі наогул ездзілі ў Мажайск. А іх продкі выкарыстоўвалі брынду.

Жанна Клімава:
Мастер брал шерсть, клал на струну, при помощи орудия, которое называлось баек, перебивал шерсть.

Так «разбіць» на мове саматужнікаў азначала надаць валенкам форму. Дрыбінскія вырабы былі вядомыя сваёй трываласцю і прыгажосцю. Добры майстар рабіў падэшву тоўстай, каб ногі не мерзлі, і пакідаў фірмовую закладку.

Каб захаваць спадчыну нядаўна ў Дрыбінскім этнаграфічным музеі адкрылі школу шапавалаў. Зрабiць завушніцы або сувенір можна за майстар-клас. А вось каб стаць катрушнiкам, спатрэбіцца ні адзін год. Гэтаму могуць навучыць толькі сапраўдныя майстры.

Новости по теме
‡агрузка...


«Мы относимся к лесу отвратительно». Президент Беларуси раскритиковал работу лесной отрасли страны

Праздничный концерт СТВ «Беларусь помнит. Дорога памяти»

На День славянской письменности и культуры в Минске пройдёт крестный ход

Ситуацию с некачественной нефтью обсудят 24 мая в Москве

«Рассказывал, что бой был страшный». Мемориал Героя Советского Союза Николая Сушанова открыли в Лоеве

«Это очень волнительно!» Как прошла репетиция парада войск Минского гарнизона ко Дню Независимости

«Нужны новые подходы». Какие темы обсуждают на XIV Международном медиафоруме в Бресте

«Беларусь показывает образцовое сотрудничество с ЮНЕСКО». Какие белорусские объекты входят в список наследия организации